ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་ནི་ཁྱིམ་ཚང་གི་འབྲེལ་བ་ཤེས་རྟོགས་དང་། ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ། བརྟན་པོ་བཟོ་བའི་སྨན་བཅོས་བྱེད་ཐབས་ཤིག་ཡིན། སྨན་བཅོས་འདིའི་རིགས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མིའི་བར་གྱི་བརྡ་སྤྲོད་དང་། འབྲེལ་བ། དེ་བཞིན་ཁྱིམ་ཚང་གི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཆེད་མཉམ་ལས་བྱེད་པའི་གནས་སྟངས་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་གི་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མིའི་སེམས་ཁམས་འཕྲོད་བསྟེན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པ་དང་ཁྱིམ་ཚང་ནང་བདེ་ཐང་གི་འདྲ་མཉམ་དང་འབྲེལ་བ་འཛུགས་པར་རོགས་རམ་བྱེད།
ཁྱིམ་ཚང་གསོ་ཐབས་ནི་ཁྱིམ་ཚང་ནང་གི་དཀའ་ངལ་དང་དཀའ་ཁག་སྣ་ཚོགས་ལ་སྤྱོད་ཐུབ། ཁྱིམ་ཚང་ནང་ཁུལ་གྱི་བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་དཀའ་ངལ་དང་། འཁྲུག་རྩོད། ཕ་མ་དང་ཕྲུ་གུའི་འབྲེལ་བའི་དཀའ་ངལ། སེམས་ཁྲལ། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་སྨན་བཅོས་བྱེད་མཁན་གྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་རེ་རེ་བཞིན་ཡང་ན་མཉམ་དུ་ལས་ཀ་བྱེད་ཐུབ་པ་དང་ཁྱིམ་ཚང་གི་འགུལ་ཤུགས་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པར་དྲི་བ་དྲིས་ཆོག དེས་ནང་མི་ཕན་ཚུན་གོ་རྟོགས་དང་། གཞན་ཕན་གྱི་བསམ་བློ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བ། བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་མཐོར་འདེགས་གཏོང་བར་ཡང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྨན་བཅོས་འདིས་ནང་མི་ཚོར་ལྟ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་སྤྲད་ནས་ཐབས་ཤེས་ལ་དམིགས་པའི་ཐབས་ལམ་སྤྱོད་ཀྱི་ཡོད། སྨན་པས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མིའི་བར་ལ་འགྱུར་བ་བཟང་པོ་གཏོང་བར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ་དང་། དཀའ་ངལ་གྱི་སྤྱོད་ལམ་ངོས་འཛིན་བྱེད་པ། ཐབས་ཤེས་གཞན་དག་འདོན་སྤྲོད་བྱེད། དུས་མཚུངས་སུ་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མི་ཕན་ཚུན་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཐུབ་པ་དང་ཁྱིམ་ཚང་གི་མཐུན་སྒྲིལ་བརྟན་པོ་ཞིག་བསྐྲུན་ཐུབ། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ནི་ཁྱིམ་ཚང་ནང་ཁུལ་གྱི་འབྲེལ་བ་སྲ་བརྟན་དུ་གཏོང་བའི་ཐབས་ལམ་ཞིག་ཡིན། སྨན་བཅོས་འདིའི་རིགས་ཀྱིས་ནང་མི་ཕན་ཚུན་ལ་གོ་བ་ལེན་ཐུབ་པ་དང་། སེམས་ཁམས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་བརྟན་པོ་བཟོ་ཐུབ་པ་དང་། བརྡ་སྤྲོད་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐུབ། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་ནང་དཀའ་ངལ་སེལ་བར་མཉམ་ལས་དང་གོ་རྟོགས་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཁྱིམ་ཚང་གི་མི་རྣམས་མཉམ་དུ་བདེ་ཐང་ངང་འཚར་ལོངས་བྱུང་ནས་ཕན་ཚུན་བར་གྱི་འབྲེལ་བ་སྲ་བརྟན་དུ་གཏོང་ཐུབ། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ནང་བརྡ་སྤྲོད་དང་གུས་ཞབས་བྱེད་པ་ནི་འཕྲོད་བསྟེན་ལྡན་པའི་འབྲེལ་བ་འཛུགས་པར་གལ་ཆེ་བའི་ཆ་ཤས་ཤིག་རེད། སྨན་བཅོས་བྱེད་ཐབས་འདིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཕན་ཚུན་གོ་བ་ལེན་ཐུབ་པ་དང་། འདིར་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཁྲོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་དང་གུས་ཞབས་སྐོར་གྱི་གནས་ཚུལ་མང་བ་ཡོད། བརྡ་སྤྲོད། ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་ནང་བརྡ་སྤྲོད་ནི་ཁྱིམ་ཚང་གི་འབྲེལ་བ་བདེ་ཐང་ཡོང་བར་གལ་ཆེ་བའི་ཆ་ཤས་ཤིག་རེད། བརྡ་སྤྲོད་ཡག་པོ་བྱས་ན་ཚོར་སྣང་བརྗོད་པ་དང་དགོས་མཁོ་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པ་དང་རྩོད་རྙོག་ཐག་གཅོད་བྱེད་པར་སྟབས་བདེ་རུ་འགྲོ་གི་ཡོད། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་སྐབས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོས་ཕན་ཚུན་ལ་ཉན་རྒྱུ་དང་། ཁ་གསལ་དང་དྲང་བདེན་གྱིས་སྐད་ཆ་བཤད་རྒྱུ། བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་མཐོར་འདེགས་གཏོང་བ་དེས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མིའི་བར་གྱི་བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་རྒྱུན་ལམ་བདེ་ཐང་ཅན་ཞིག་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད། སྙིང་རྗེ། སྙིང་རྗེ་ནི་ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་ནང་གལ་ཆེ་བའི་ཆ་ཤས་ཤིག་ཡིན། གདུང་སེམས་མཉམ་སྐྱེད་ནི་གཞན་གྱི་ཚོར་སྣང་ལ་རྒྱུས་ལོན་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་ཞིག་ཡིན། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་སྐབས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོས་གཞན་ཕན་གྱི་བསམ་བློ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བ་དང་། ཕན་ཚུན་གྱི་ལྟ་ཚུལ་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་པ། འདིས་ནང་མིའི་བར་ལ་འབྲེལ་བ་དང་གོ་རྟོགས་ཟབ་མོ་ཞིག་བསྐྲུན་ཐུབ། ཉན་པའི་སྒྱུ་རྩལ། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ནང་ཉན་པའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱིས་འབྲེལ་འདྲིས་ཕན་ནུས་ལྡན་པ་ཡོང་བར་འགན་ལེན་བྱེད། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོས་ཕན་ཚུན་ལ་གཟབ་གཟབ་བྱས་ནས་ཉན་རྒྱུ་དང་། གང་བཤད་པ་དེ་ཧ་གོ་བ། ཉན་ཤུགས་ཀྱིས་སེམས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་བ་དང་ཕན་ཚུན་གོ་རྟོགས་ཆེ་རུ་གཏོང་བ་རེད། གོ་རྟོགས་དང་བཟོད་སྒོམ། སྨན་བཅོས་འདིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཕན་ཚུན་ལ་གོ་རྟོགས་དང་བཟོད་སྒོམ་སྟོན་པར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་གི་ཡོད། མི་སྒེར་རེ་རེར་བསམ་བློ་དང་ཚོར་སྣང་དང་དགོས་མཁོ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པ་ཁས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་བྱ་རིམ་ཁྲོད་ནང་མི་ཚོས་ཁྱད་པར་ལ་གུས་ཞབས་བྱེད་རྒྱུ་དང་ཕན་ཚུན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ལ་ཡིད་རངས་བྱེད་རྒྱུ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། འདི་ནི་ཁྱིམ་ཚང་གི་འབྲེལ་བ་བདེ་ཐང་ཡོང་བར་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ནང་བརྡ་སྤྲོད་དང་གུས་ཞབས་བྱེད་པ་ནི་འཕྲོད་བསྟེན་ལྡན་པའི་འབྲེལ་བ་འཛུགས་པའི་ཆེད་དུ་གལ་ཆེའི་ཆ་ཤས་ཤིག་རེད། བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ་དང་གཅེས་སེམས་ཆེ་རུ་གཏོང་བ་དེས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མིའི་བར་ལ་གོ་རྟོགས་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་དང་སེམས་ཁམས་ཕྱུག་པོའི་འབྲེལ་བ་བསྐྲུན་ཐུབ། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ལག་རྩལ་དེ་དག་སློབ་སྦྱོང་དང་བེད་སྤྱོད་གཏོང་བར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།
ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ནང་མི་རེ་རེའི་འགན་འཁྲི་དང་སྒུལ་ཤུགས་དེ་ཁྱིམ་ཚང་གི་འཕྲོད་བསྟེན་ལྡན་པའི་ལས་དོན་ལ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་རེ་རེར་སྨན་བཅོས་བྱ་རིམ་ལ་ཕན་ཐོགས་བྱེད་པའི་འགན་འཁྲི་ཡོད་པ་དང་། འདིར་མི་རེ་རེའི་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་མང་བ་ཡོད། ཕ་མའི་འགན་འཁྲི། ཕ་མས་ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་ནང་འགན་གལ་ཆེན་འཁུར་གྱི་ཡོད། ཕ་མ་ཚོར་ཕྲུ་གུའི་དགོས་མཁོ་ཤེས་རྟོགས་དང་སྐོང་རྒྱུའི་འོས་འགན་ཡོད། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་སྐབས་ཕ་མ་ཚོས་ཕྲུ་གུ་ཚོར་ཁ་གསལ་གྱི་བརྡ་སྤྲོད་བྱེད་པར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ་དང་། ཕ་མའི་ཐབས་ལམ་གཅིག་མཐུན་དང་། མཐའ་མཚམས། བརྩེ་བ་བཅས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་སྒུལ་ཤུགས་བདེ་ཐང་ཅན་ཞིག་བསྐྲུན་པར་ཕན་ཐོགས། ཕྲུ་གུའི་འགན་འཁྲི། ཕྲུ་གུ་ཚོས་ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་ནང་ཡང་འགན་འཁུར་ཆེན་པོ་འཁུར་གྱི་ཡོད། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་སྐབས་བྱིས་པ་ཚོར་རང་ཉིད་ཀྱི་ཚོར་སྣང་བརྗོད་པའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་དང་། ཁོང་ཚོའི་དགོས་མཁོ་བརྗེ་རེས་བྱེད་པ། ཁྱིམ་ཚང་གི་འབྲེལ་ལམ་གྱི་དཀའ་ངལ་བརྗོད་པའི་གོ་སྐབས་ཡོད། ཕྲུ་གུ་ཚོས་སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་བྱ་རིམ་ནང་ཞུགས་པ་དེས་ཁོང་ཚོའི་རང་ཡིད་ཆེས་དང་སེམས་ཁམས་འཕེལ་རྒྱས་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྨན་བཅོས་བྱེད་སྐབས་བྱིས་པ་ཚོས་རང་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཁམས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་བརྗོད་པར་བདེ་འཇགས་ཚོར་དགོས་པ་དང་། ཁྱིམ་ཚང་ནང་ཁུལ་གྱི་འབྲེལ་བ་ལ་གོ་བ་ཡག་པོ་ལེན་དགོས། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་གཞན་གྱི་འགན་འཁྲི། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་གཞན་པས་ཀྱང་ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་ནང་ནུས་པ་གལ་ཆེན་འདོན་གྱི་ཡོད། དེ་དག་ནི་སྤུན་མཆེད་དང་ཕ་མེས་ཡང་ན་སྤུན་མཆེད་གཞན་པ་ཡིན་སྲིད། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་རེ་རེར་ཁ་གསལ་གྱི་བརྡ་སྤྲོད་བྱེད་པར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ་དང་། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་སྐབས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་གཞན་པས་ཁྱིམ་ཚང་ནང་ཁུལ་གྱི་སྒུལ་ཤུགས་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས་པ་དང་།
སྨན་པའི་འགན་འཁྲི། སྨན་པས་ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་ནང་ལམ་སྟོན་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་འགན་འཁུར་གྱི་ཡོད། སྨན་པས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མིའི་བར་ལ་ཁ་གསལ་གྱི་བརྡ་སྤྲོད་བྱེད་པར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ་དང་། བདེ་འཇགས་ལྡན་པའི་ཁོར་ཡུག་ཅིག་བསྐྲུན་པ། སྨན་པས་ནང་མི་ཚོར་འབྲེལ་འདྲིས་བྱེད་པའི་སྒྱུ་རྩལ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ་དང་། འཁྲུག་རྩོད་དོ་དམ་བྱེད་པ། མི་སྒེར་རེ་རེའི་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ལ་ཕན་ཐོགས་བྱེད་པ་ནི་འགྱུར་བ་གཏོང་བའི་གོམ་པ་གལ་ཆེན་ཞིག་རེད། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མིའི་བར་ལ་ཁ་གསལ་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པའི་འབྲེལ་འདྲིས་དང་། སྨན་བཅོས་བྱེད་མཁན་གྱི་ལམ་སྟོན་དང་མི་སྒེར་རེ་རེའི་འགན་འཁྲི་འཁུར་བའི་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་ལ་འཕྲོད་བསྟེན་ལྡན་པའི་འབྲེལ་བ་འཛུགས་ཐུབ་པ་དང་མཉམ་དུ་འཆམ་མཐུན་ངང་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བར་ཕན་ཐོགས། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་ནང་དུ་བྱུང་བའི་འཁྲུག་རྩོད་ལ་དོ་དམ་བྱེད་པའི་ཐབས་ཤེས་ཕན་ནུས་ལྡན་པ་ཞིག་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད། བདེ་ཐང་གི་གོམས་འདྲིས་ཐབས་ལམ་སྤྱད་དེ་རྩོད་རྙོག་སེལ་ཐུབ་པ་དེས་ཁྱིམ་ཚང་མཉམ་དུ་འཚར་ལོངས་བྱུང་བ་དང་འབྲེལ་བ་བརྟན་པོ་ཆགས་ཐུབ། འདིར་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་དང་འབྲེལ་བའི་འཁྲུག་རྩོད་དོ་དམ་བྱེད་པར་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པའི་བདེ་ཐང་གི་གོམས་འདྲིས་ཐབས་ཤེས་འགའ་ཤས་ཡོད། གཞན་ཕན་དང་གོ་རྟོགས། གཞན་ཕན་སྟོན་པ་དེས་ཁྱིམ་ཚང་ནང་ཁུལ་གྱི་འཁྲུག་རྩོད་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་པར་ནུས་པ་གལ་ཆེན་འདོན་གྱི་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་གི་མི་རེ་རེའི་ལྟ་ཚུལ་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་པ་དང་ཁོང་ཚོའི་སེམས་ཁམས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པར་འབད་བརྩོན་བྱས་ན་རྩོད་རྙོག་སེལ་ཐུབ། གཞན་ཕན་གྱི་བསམ་བློ་དེས་ཕན་ཚུན་གོ་རྟོགས་ཆེ་རུ་གཏོང་བ་དང་ནང་མི་ཕན་ཚུན་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཐུབ། འབྲེལ་འདྲིས་ཕན་ནུས་ལྡན་པ། འབྲེལ་འདྲིས་ཕན་ནུས་ལྡན་པ་ནི་འཁྲུག་རྩོད་འཛིན་སྐྱོང་བདེ་ཐང་བྱེད་པར་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མིའི་བར་ལ་ཁ་གསལ་དང་དྲང་བདེན་དང་བརྩི་བཀུར་ལྡན་པའི་འབྲེལ་བ་བཙུགས་ན་རྩོད་རྙོག་སེལ་བར་ཕན་ཐོགས། ཉན་རྒྱུ་དང་། གོ་བ་ལེན་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་པ།
དཀའ་ངལ་སེལ་བའི་སྒྱུ་རྩལ། སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོར་དཀའ་ངལ་སེལ་བའི་སྒྱུ་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བར་ཕན་ཐོགས། འཁྲུག་རྩོད་ལ་བཟང་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཐག་གཅོད་བྱེད་པ་དང་། ཐབས་ཤེས་ལ་དམིགས་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་བ། མཉམ་དུ་ཐབས་ཤེས་འཚོལ་བ་བཅས་ནི་བདེ་ཐང་གི་གོམས་འདྲིས་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་ཆ་ཤས་ཤིག་རེད། མཉམ་དུ་གནད་དོན་ཐག་གཅོད་བྱས་ན་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཡིད་ཆེས་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བ་དང་འབྲེལ་བ་དམ་ཟབ་ཏུ་འགྲོ་སྲིད། མཐའ་མཚམས་གཏན་འབེབས་བྱེད་པ་: ཁྱིམ་ཚང་ནང་ཁུལ་གྱི་མཐའ་མཚམས་གཏན་འབེབས་བྱེད་པ་དེ་རྩོད་རྙོག་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་པར་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཁྱིམ་ཚང་གི་མི་རེ་རེའི་སྒེར་གྱི་བར་མཐོངས་དང་དགོས་མཁོ་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱེད་དགོས་པ་དང་། མཚམས་ཐིག་བཀོད་པ་དེས་ཁྱིམ་ཚང་ནང་ཁུལ་གྱི་འཁྲུག་རྩོད་ཉུང་དུ་བཏང་ནས་བདེ་ཐང་གི་འཆམ་མཐུན་ལ་འགན་ལེན་བྱེད། དམིགས་ཡུལ་གཅིག་པ་གཏན་འབེབས་བྱེད་པ་: སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོར་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་པ་གཏན་འབེབས་བྱེད་པར་ལམ་སྟོན་བྱེད། ཐུན་མོང་གི་དམིགས་ཡུལ་གྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་མཉམ་དུ་ལས་ཀ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་ཕན་ཚུན་རྒྱབ་སྐྱོར་དང་འགལ་ཟླ་ལ་འགོག་ཐུབ་པའི་ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་གི་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མི་ཚོས་མཉམ་དུ་འབད་བརྩོན་དང་ཕན་ཚུན་སྐུལ་སློང་བྱས་ནས་ཐུན་མོང་གི་དམིགས་ཡུལ་འགྲུབ་པར་གོམ་པ་སྤོ་བཞིན་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་རྩོད་རྙོག་དོ་དམ་བྱེད་པར་བདེ་ཐང་གི་གོམས་འདྲིས་ཐབས་ཤེས་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད། གཞན་ཕན་གྱི་བསམ་བློ་དང་། བརྡ་སྤྲོད་ཕན་ནུས་ལྡན་པ། དཀའ་ངལ་སེལ་བའི་སྒྱུ་རྩལ། མཚམས་ཐིག་བཀོད་པ། དམིགས་ཡུལ་གཅིག་པ་གཏན་འབེབས་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཕན་ཚུན་བདེ་ཐང་ངང་འབྲེལ་བ་བྱེད་པར་ཕན་ཐོགས་ཡོད། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་སྐབས་ཐབས་ཤེས་འདི་དག་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་པ་དེས་ཁྱིམ་ཚང་ལ་འཕྲོད་བསྟེན་ལྡན་པའི་ལས་ཀ་བྱེད་ཐུབ་པ་དང་རྩོད་རྙོག་སེལ་ཐུབ། ཁྱིམ་ཚང་གི་ནང་མིའི་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ་དང་འཆམ་མཐུན་བརྟན་པོ་ཞིག་བསྐྲུན་ཐུབ། ཁྱིམ་ཚང་གི་འབྲེལ་བའི་ནང་མཚམས་འཇོག་བྱེད་པ་དེ་ཁྱིམ་ཚང་གི་སྒུལ་ཤུགས་དང་འབྲེལ་འདྲིས་བདེ་ཐང་ལ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་མཚམས་ཐིག་བཙུགས་པ་དང་། བརྗོད་པ། རྒྱུན་སྐྱོང་བྱེད་པའི་སྐོར་ལ་ལམ་སྟོན་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད། འདིར་ཁྱིམ་ཚང་གི་འབྲེལ་བའི་ནང་མཚམས་འཇོག་བྱེད་པའི་གལ་ཆེན་རང་བཞིན་དང་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱི་ལས་འགན་སྐོར་གྱི་གནས་ཚུལ་མང་བ་ཡོད། མཚམས་ཐིག་གསལ་བཤད་བྱེད་པ་: སྨན་བཅོས་འདིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོར་མཚམས་ཐིག་གང་ཡིན་པ་དང་དེ་དག་གསལ་བཤད་བྱེད་སྟངས་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མཚམས་ཐིག་ནི་མི་རེ་རེའི་སྒེར་གྱི་བར་མཐོངས་དང་། དགོས་མཁོ། བསམ་བློ་དང་ཚོར་སྣང་བཅས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པའི་ཆེད་དུ་བྲིས་པའི་ཐིག་ཡིན། མཚམས་ཐིག་བཀོད་པ་དེས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མི་ཚོས་རང་ཉིད་དང་ངོ་བོ་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་པར་ཕན་ཐོགས། མཐའ་མཚམས་བརྗོད་པ། བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་སྤྱད་དེ་ས་མཚམས་གསལ་པོར་བརྗོད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། མཐའ་མཚམས་གསལ་པོ་བསྟན་ན་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མི་ཚོས་ཁོང་ཚོའི་རེ་བ་ཤེས་རྟོགས་དང་བརྩི་བཀུར་བྱེད་པར་ཁག་ཐེག་བྱེད། མཐའ་མཚམས་རྒྱུན་སྲིང་བྱེད་པ་: སྨན་བཅོས་དེས་ཁྱིམ་ཚང་གི་འབྲེལ་ལམ་ནང་མཐའ་མཚམས་རྒྱུན་སྲིང་བྱེད་སྟངས་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་དགོས། མཐའ་མཚམས་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་པར་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོས་རང་ཉིད་ཀྱི་སྒེར་གྱི་བར་མཐོངས་དང་མཐའ་མཚམས་ལ་གུས་ཞབས་དང་བཅས་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་དགོས། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་བྱ་རིམ་ཁྲོད་ནང་མི་ཚོས་མཚམས་ཐིག་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་པར་དགོས་པའི་ལག་རྩལ་ཤེས་ནས་ཉིན་རེའི་འཚོ་བའི་ནང་ལག་བསྟར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། བདེ་ཐང་གི་མཐུན་སྒྲིལ་དང་འབྲེལ་འདྲིས། མཚམས་ཐིག་གཏན་འབེབས་བྱེད་པ་དེས་འཕྲོད་བསྟེན་ལྡན་པའི་མཐུན་སྒྲིལ་དང་འབྲེལ་འདྲིས་ཀྱི་གཞི་རྩ་ཆགས་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་རེ་རེར་མཚམས་འཇོག་དང་བརྩི་བཀུར་བྱེད་པ་དེས་རྩོད་རྙོག་སྔོན་འགོག་བྱེད་པར་ཕན་ཐོགས། མཚམས་ཐིག་གིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མིའི་བར་གྱི་བདེ་ཐང་གི་འདྲ་མཉམ་དང་འབྲེལ་བ་ལ་འགན་ལེན་བྱེད། ཁྱིམ་ཚང་གི་འགུལ་ཤུགས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ། སྨན་བཅོས་དེས་ཁྱིམ་ཚང་གི་འགུལ་ཤུགས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བར་ཕན་ཐོགས་ཡོད། བདེ་ཐང་གི་མཚམས་ཐིག་བཀོད་པ་དེས་ཁྱིམ་ཚང་ནང་ཁུལ་གྱི་སེམས་ཁྲལ་ཉུང་དུ་གཏོང་བ་དང་། འཁྲུག་རྩོད་སྔོན་འགོག་བྱེད་པ། དེ་བཞིན་ཁོར་ཡུག་ཞི་འཇམ་ཅན་ཞིག་བསྐྲུན་ཐུབ། སྨན་བཅོས་བྱ་རིམ་གྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཕན་ཚུན་བརྩི་བཀུར་བྱེད་པ་དང་། མཚམས་ཐིག་རྒྱུན་སྲིང་བྱེད་པ། ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་ནང་ཁྱིམ་ཚང་གི་འབྲེལ་བའི་ནང་མཚམས་ཐིག་གཏན་འབེབས་དང་རྒྱུན་སྐྱོང་བྱེད་པའི་གལ་ཆེན་རང་བཞིན་ལ་ནན་བཤད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མཚམས་ཐིག་གིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོར་ཁོང་ཚོའི་སྒེར་གྱི་བར་མཐོངས་སྲུང་སྐྱོབ་དང་། རང་ཉིད་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་བརྗོད་པ། དེ་བཞིན་འཕྲོད་བསྟེན་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་པར་ཕན་ཐོགས་ཡོད། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་བྱ་རིམ་ཁྲོད་ནང་མི་ཚོས་མཚམས་ཐིག་གང་ཡིན་པ་ཧ་གོ་བ་དང་དེ་དག་བརྗོད་པ་དང་རྒྱུན་སྐྱོང་བྱེད་པར་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འདིས་ཁྱིམ་ཚང་ནང་དུ་བདེ་ཐང་དང་དོ་མཉམ་གྱི་འབྲེལ་བ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ནི་ཁྱིམ་ཚང་ལ་ཕྲུ་གུ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པའི་ལག་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བར་ཕན་ཐོགས་པའི་སྨན་བཅོས་བྱེད་ཐབས་ཤིག་ཡིན། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མི་ཚོས་ཕྲུ་གུ་དང་འབྲེལ་བ་བདེ་ཐང་དང་ཕན་ནུས་ལྡན་པ་འཛུགས་ཐུབ་པ་དང་ཕྲུ་གུ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པའི་ལག་རྩལ་མཐོར་འདེགས་གཏོང་བར་ཕན་ཐོགས་ཡོད། གཤམ་དུ་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་བརྒྱུད་ནས་བྱིས་པ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པའི་ལག་རྩལ་མཐོར་འདེགས་གཏོང་བའི་ཐབས་ལམ་འགའ་ཤས་ཡོད། བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ། སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོར་བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་ཕན་ནུས་ལྡན་པ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བར་ཕན་ཐོགས། བརྡ་སྤྲོད་ཡག་པོ་བྱས་ན་ཕྲུ་གུ་དང་འབྲེལ་བ་བཟང་པོ་འཛུགས་རྒྱུ་དང་གོ་བ་ལེན་རྒྱུ་སྟབས་བདེ་རུ་འགྲོ་གི་ཡོད། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་ནང་མི་ཚོས་ཁ་ཕྱེ་བ་དང་། གོ་རྟོགས་དང་བརྩེ་བ་ལྡན་པའི་འབྲེལ་འདྲིས་བྱེད་ཐབས་སློབ་སྦྱོང་དང་ལག་བསྟར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མཚམས་ཐིག་གཏན་འབེབས་བྱེད་པ། སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོར་མཚམས་ཐིག་གཏན་འབེབས་བྱེད་པར་ལམ་སྟོན་བྱེད། མཚམས་ཐིག་ནི་བྱིས་པའི་བྱ་སྤྱོད་ལ་དོ་དམ་བྱེད་པ་དང་བདེ་འཇགས་ཁོར་ཡུག་བསྐྲུན་པ་དང་སློབ་སྦྱོང་གི་འགན་འཁྲི་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པར་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོར་མཚམས་ཐིག་གང་ཡིན་པ་ཧ་གོ་བ་དང་དེ་དག་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་ལག་བསྟར་བྱེད་པར་ཕན་ཐོགས། སྒྲིག་ཁྲིམས་ཀྱི་ཐབས་ལམ། སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་ལ་ཕྲུ་གུ་དང་མཉམ་དུ་བདེ་ཐང་གི་སྒྲིག་ཁྲིམས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བར་ཕན་ཐོགས། དགེ་མཚན་ལྡན་པའི་སྒྲིག་ཁྲིམས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་གྱིས་བྱིས་པ་ཚོར་འགན་འཁྲི་འཁུར་རྒྱུ་དང་། རང་གིས་རང་ལ་ཚོད་འཛིན་བྱེད་རྒྱུ། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་སྐབས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མི་ཚོས་ཕྲུ་གུའི་དགོས་མཁོ་དང་འཚམ་པའི་སྒྲིག་ཁྲིམས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་སློབ་སྦྱོང་དང་ལག་བསྟར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཕ་མ་དང་ཕྲུ་གུའི་འབྲེལ་བ་བརྟན་པོ་བཟོ་བ། སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཕ་མ་དང་ཕྲུ་གུའི་འབྲེལ་བ་བརྟན་པོ་བཟོ་བར་གལ་ཆེའི་ནུས་པ་འདོན་གྱི་ཡོད། ཕ་མ་ཚོས་ཕྲུ་གུ་དང་བདེ་ཐང་གི་སེམས་ཁམས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་འཛུགས་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་བ་བརྟན་པོ་འཛུགས་རྒྱུ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་སྐབས་ཕ་མ་ཚོས་ཕྲུ་གུ་ལ་དུས་ཚོད་དང་དོ་སྣང་མང་བ་སྤྲོད་རྒྱུ་དང་། ཁོང་ཚོར་གོ་བ་ལེན་རྒྱུ་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པའི་ལག་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་གི་ཡོད།
རང་གིས་རང་ལ་ལྟ་རྟོག་དང་སེམས་ངལ་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་པ། ཕ་མ་ཚོས་རང་ཉིད་ཀྱི་དགོས་མཁོ་སྐོང་ཐུབ་པ་དང་སེམས་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་ཐུབ་པའི་ནུས་པ་དེས་ཕྲུ་གུ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པའི་སྐབས་ཕ་མ་ཡག་པོ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་བར་ཕན་ཐོགས་ཡོད། སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་སྐབས་ཕ་མ་ཚོས་རང་ཉིད་ལ་ལྟ་རྟོག་བྱེད་པའི་སྒྱུ་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བ་དང་། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ནི་ཕྲུ་གུ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པའི་ལག་རྩལ་མཐོར་འདེགས་གཏོང་བ་དང་ཕ་མ་དང་ཕྲུ་གུའི་འབྲེལ་བ་བདེ་ཐང་ཅན་ཞིག་བསྐྲུན་པའི་ལག་ཆ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བ་དང་། མཚམས་ཐིག་གཏན་འབེབས་བྱེད་པ། སྒྲིག་ཁྲིམས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་བཟང་པོ་སྤྱོད་པ། ཕ་མ་དང་ཕྲུ་གུའི་འབྲེལ་བ་བརྟན་པོ་བཟོ་བ། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མིར་ཕྲུ་གུ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པ་དང་ཁྱིམ་ཚང་བདེ་ཐང་ངང་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བར་ཕན་ཐོགས་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་གཏུམ་སྤྱོད་ཀྱི་གནད་དོན་ལ་ཡང་རོགས་རམ་ནུས་ལྡན་བྱེད་ཐུབ། ཁྱིམ་ཚང་གི་གཏུམ་སྤྱོད་དེ་ལུས་སེམས་དང་འདོད་སྤྱོད་ཀྱི་བཙན་ཤེད་ཀྱི་རྣམ་པ་བརྒྱུད་ནས་འབྱུང་སྲིད། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མིའི་བར་ཡིད་ཆེས་མེད་པ་དང་རྨས་སྐྱོན་དང་སེམས་ཁམས་ལ་གནོད་སྐྱོན་བཟོ་སྲིད། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་བདེ་འཇགས་ཁོར་ཡུག་བསྐྲུན་པ་དང་། དྲག་ཤུགས་མཇུག་སྒྲིལ་བ། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་རྣམས་གསོ་བཅོས་བྱེད་པར་ནུས་པ་གལ་ཆེན་འདོན་བཞིན་ཡོད། འདིར་ཁྱིམ་ཚང་གི་དྲག་ཤུགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ནང་ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཕན་ཐོགས་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་མང་བ་ཡོད། བདེ་འཇགས་ཁོར་ཡུག་བསྐྲུན་པ། ཁྱིམ་ཚང་གི་གཏུམ་སྤྱོད་བྱུང་བའི་ཁོར་ཡུག་ནང་བདེ་འཇགས་འགན་ལེན་བྱེད་པར་སྨན་བཅོས་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྨན་པས་ནང་མི་ཚོར་བདེ་འཇགས་ཚོར་ཐུབ་པའི་ཁོར་ཡུག་ཅིག་བསྐྲུན་ཡོད། དེས་ནང་མི་ཚོས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཚོར་སྣང་གསལ་པོ་བཤད་ཐུབ་པ་དང་། སེམས་ཁྲལ་མཉམ་སྤྱོད་བྱེད་ཐུབ་པ། བདེ་འཇགས་ཚོར་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། འཚེ་བ་མཇུག་སྒྲིལ་བ། སྨན་བཅོས་དེས་འཚེ་བ་མཇུག་སྒྲིལ་བ་དང་ནང་མི་ཚོར་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པར་ཕན་ཐོགས། སྨན་པས་དྲག་ཤུགས་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་དང་ཕན་གནོད་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པར་རོགས་རམ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དྲག་ཤུགས་ཀྱི་བྱ་སྤྱོད་མཇུག་སྒྲིལ་བ་དང་བདེ་ཐང་གི་བྱ་སྤྱོད་གཞན་དག་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བར་དྲག་ཤུགས་ཀྱི་བྱ་སྤྱོད་སྤེལ་མཁན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། བརྡ་སྤྲོད་དང་གཞན་ཕན་གྱི་སྒྱུ་རྩལ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ། ཁྱིམ་ཚང་གི་ནང་མིའི་བར་འཕྲོད་བསྟེན་ལྡན་པའི་འབྲེལ་འདྲིས་དང་ཕན་ཚུན་གོ་རྟོགས་སྤེལ་ན་དྲག་ཤུགས་ཉུང་དུ་གཏོང་བར་ཕན་ནུས་ལྡན་ཡོད། སྨན་པས་ནང་མི་ཚོར་སེམས་འགུལ་ཐེབས་པའི་བརྡ་སྟོན་དང་གཅེས་སེམས་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་པ་དང་ལག་རྩལ་དེ་དག་ལག་ལེན་བསྟར་བར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱབ་སྐྱོར་དང་གསོ་བཅོས། སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མིའི་གསོ་བཅོས་བྱ་རིམ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད། དྲག་ཤུགས་ཀྱི་གནོད་སྐྱོན་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་དཀའ་ཁག་ཆེ་བ་དང་། སྨན་པས་བྱ་རིམ་འདི་བརྒྱུད་ནས་ནང་མི་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པར་ཁག་ཐེག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྨན་བཅོས་དེས་ནང་མི་ཚོར་རྨས་སྐྱོན་རྗེས་ཀྱི་སླར་གསོ་བྱེད་པར་དགོས་པའི་ཐོན་ཁུངས་འཚོལ་བ་དང་སེམས་ཁམས་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་བར་ཕན་ཐོགས། ཐོན་ཁུངས་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད་པ་: སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་གཏུམ་སྤྱོད་བྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་ནང་ཐོན་ཁུངས་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད་པའི་ལམ་སྟོན་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད། སྨན་པས་ནང་མི་ཚོར་ཁྲིམས་ཐོག་གི་རོགས་རམ་དང་། ཁང་པ་། རྒྱབ་སྐྱོར་ཚོགས་པ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད། ཐོན་ཁུངས་འདི་དག་གིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མི་རྣམས་བདེ་འཇགས་ངང་གནས་ཐུབ་པ་དང་དྲག་ཤུགས་ལས་ཐར་ཐུབ་པ་དང་བདེ་ཐང་གི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་ཐུབ་པར་རོགས་རམ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་ནི་ཁྱིམ་ཚང་གི་གཏུམ་སྤྱོད་ཀྱི་གནད་དོན་ལ་བདེ་འཇགས་ཁོར་ཡུག་བསྐྲུན་པ་དང་སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་བྱ་རིམ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པའི་ལག་ཆ་ནུས་ལྡན་ཞིག་ཡིན། སྨན་པས་ནང་མི་ཚོར་བདེ་འཇགས་དང་། བརྡ་སྤྲོད། གཞན་ཕན་དང་ཐོན་ཁུངས་བཅས་ཀྱི་སྐོར་ལ་ལམ་སྟོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཁོས་ནང་མིའི་བར་ལ་བདེ་ཐང་གི་འབྲེལ་བ་འཛུགས་རྒྱུ་དང་དྲག་ཤུགས་མཚམས་འཇོག་བྱེད་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་ནང་བདེ་འཇགས་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་དང་བདེ་ཐང་གི་ཁོར་ཡུག་བསྐྲུན་པར་ཕན་ཐོགས་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་ནང་དུ་གྱོང་གུད་ཐེབས་པ་དང་མྱ་ངན་གྱི་བྱ་རིམ་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པ་ནི་འགྲན་སློང་ཆེ་བའི་ཉམས་མྱོང་ཞིག་རེད། བྱ་རིམ་འདིའི་སྐབས་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མིར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པ་དང་སེམས་སྡུག་གི་བྱ་རིམ་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་པར་ནུས་པ་གལ་ཆེན་འདོན་གྱི་ཡོད། འདིར་ཁྱིམ་ཚང་གི་གྱོང་གུན་དང་སེམས་སྡུག་ལ་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་ནུས་པ་སྐོར་གྱི་གནས་ཚུལ་མང་བ་ཡོད། བདེ་འཇགས་ཁོར་ཡུག་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད་པ། སྨན་པས་ནང་མི་ཚོར་ཁ་ཕྱེ་བ་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པའི་ཁོར་ཡུག་ཅིག་བསྐྲུན་ཡོད། འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ནང་མི་ཚོས་སེམས་ཀྱི་ཚོར་སྣང་མཉམ་སྤྱོད་བྱེད་ཐུབ་པ་དང་། ཁོང་ཚོའི་ན་ཚ་བརྗོད་ཐུབ་པ། དེ་བཞིན་སེམས་སྡུག་གི་བྱ་རིམ་མཉམ་དུ་བསྒྲུབ་ཐུབ། སེམས་ཁམས་རྒྱབ་སྐྱོར་སྤྲོད་པ་: ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མིར་སེམས་ཁམས་རྒྱབ་སྐྱོར་སྤྲོད་པར་ནུས་པ་གལ་ཆེན་འདོན་བཞིན་ཡོད། སྨན་པས་ནང་མིའི་སེམས་ཁམས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཉན་བཞིན་ཡོད། འདིས་ནང་མི་ཕན་ཚུན་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཐུབ་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་མཉམ་སྤྱོད་བྱེད་ཐུབ་པ། མཉམ་དུ་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད།
བརྡ་སྤྲོད་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ། གྱོང་གུད་དང་མྱ་ངན་གྱི་བྱ་རིམ་ཁྲོད་ནང་མིའི་བར་གྱི་བརྡ་སྤྲོད་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བར་ཕན་ཐོགས། སྨན་པས་ནང་མི་ཚོར་ཁོང་ཚོའི་སེམས་འགུལ་བརྗོད་པའི་ལག་རྩལ་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་པ་དང་འབྲེལ་འདྲིས་བྱེད་སྐབས་ཁ་ཕྱེ་བ་དང་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་གི་ཡོད། དེས་ནང་མི་ཕན་ཚུན་སེམས་ཁམས་ཐོག་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཐུབ་པ་དང་གྱོང་གུད་ཀྱི་སེམས་ཁམས་ཁུར་པོ་མཉམ་སྤྱོད་བྱེད་ཐུབ། དོན་སྙིང་མཉམ་སྤྱོད་དང་དོན་སྙིང་བཟོ་བ། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོར་གྱོང་གུད་དེ་ཤེས་རྟོགས་དང་དོན་སྙིང་བཟོ་བར་ལམ་སྟོན་བྱེད། སྨན་པས་ནང་མི་ཚོར་གྱོང་གུད་ཀྱི་གནོད་སྐྱོན་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པའི་ཐབས་ཤེས་འཚོལ་བར་རོགས་རམ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འདིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མི་ཚོར་གྱོང་གུད་ཀྱི་དོན་སྙིང་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པ་དང་གྱོང་གུད་བརྒྱུད་ནས་དོན་སྙིང་གསར་པ་བསྐྲུན་ཐུབ། མཐུན་སྒྲིལ་དང་གསོ་བཅོས། ཁྱིམ་ཚང་ནང་ཁུལ་གྱི་གྱོང་གུད་དང་མྱ་ངན་གྱི་བྱ་རིམ་ནང་མཐུན་སྒྲིལ་དང་གསོ་བཅོས་བྱེད་པའི་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྨན་པས་ནང་མི་ཚོར་གྱོང་གུད་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པར་སྐུལ་མ་གཏོང་བ་དང་། ན་ཚ་དེ་མཉམ་དུ་ཐག་གཅོད་བྱེད་པ། ཕན་ཚུན་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པར་སྐུལ་མ་གཏོང་གི་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོ་མཉམ་དུ་གསོ་བཅོས་བྱེད་པར་ཕན་ཐོགས་ཡོད།
ཁྱིམ་ཚང་ནང་དུ་གྱོང་གུན་དང་མྱ་ངན་མྱོང་བ་ནི་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མི་ཚོར་དཀའ་ཁག་ཆེ་བའི་ཉམས་མྱོང་ཞིག་རེད། ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་ནི་བྱ་རིམ་འདིའི་སྐབས་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པའི་ལག་ཆ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། བརྡ་སྤྲོད་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ། སྨན་པས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མིར་བདེ་འཇགས་ལྡན་པའི་ཁོར་ཡུག་ནང་སེམས་ཁམས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པ་དང་ཁོང་ཚོས་གྱོང་གུད་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པར་སྟབས་བདེ་རུ་གཏོང་གི་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་ནང་དུ་མཉམ་དུ་སྨན་བཅོས་དང་སྲ་བརྟན་བཟོ་བར་གལ་ཆེའི་འགན་འཁུར་གྱི་ཡོད། ཁ་བྲལ་བྱེད་པ་ནི་ནང་མི་ཚོར་དཀའ་ཁག་ཆེ་བའི་བྱ་རིམ་ཞིག་ཡིན། བྱ་རིམ་འདིའི་སྐབས་སུ་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ནི་ཁ་བྲལ་རྗེས་ཀྱི་འཆམ་མཐུན་དང་བདེ་ཐང་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པའི་ལག་ཆ་ནུས་ལྡན་ཞིག་ཡིན། འདིར་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོར་ཁ་བྲལ་དང་སྨན་བཅོས་བྱེད་ཐབས་སྐོར་གྱི་གནས་ཚུལ་མང་བ་ཡོད། སེམས་ཁམས་རྒྱབ་སྐྱོར་སྤྲོད་པ། སྨན་པས་ནང་མི་ཚོའི་སེམས་ཁམས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་ཤེས་པ་དང་། ཁོང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་ལ་ཉན་པ། འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ནང་མི་ཚོས་སེམས་ཁམས་ཀྱི་ཁུར་པོ་བགོ་བཤའ་རྒྱག་ཐུབ་པ་དང་། སེམས་ཁམས་ཀྱི་བདེ་ཐང་ཐོབ་ཐུབ་པ། དེ་བཞིན་དཀའ་ངལ་ཆེ་བའི་དུས་ཚོད་འདིའི་ནང་རྒྱབ་སྐྱོར་ཐོབ་ཐུབ། བརྡ་སྤྲོད་དང་མཉམ་ལས་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ། ཁ་བྲལ་གྱི་བྱ་རིམ་ཁྲོད་བརྡ་སྤྲོད་དང་མཉམ་ལས་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོར་འཕྲོད་བསྟེན་ལྡན་པའི་འབྲེལ་འདྲིས་བྱེད་ཐབས་དང་མཉམ་ལས་བྱེད་པའི་སྒྱུ་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བར་ལམ་སྟོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྨན་པས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མིའི་བར་གྱི་བརྡ་སྤྲོད་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ་དང་། སེམས་ཁམས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་མཚོན་པར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ།
ཕྲུ་གུའི་བདེ་ཐང་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར། ཁ་བྲལ་གྱི་བྱ་རིམ་ཁྲོད་ཕྲུ་གུ་ལའང་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་སྲིད། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཕ་མ་ཚོར་བྱིས་པའི་བདེ་ཐང་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་སྟངས་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྨན་པས་ཕྲུ་གུའི་སེམས་ཁམས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ་དང་། ཕ་མའི་བར་མཉམ་ལས་བྱེད་པ། ཕྲུ་གུའི་བསྒྱུར་བཅོས་དང་བདེ་ཐང་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པ།
རང་གིས་རང་ལ་ལྟ་རྟོག་དང་སེམས་ངལ་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་པ། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མི་ཚོས་རང་ཉིད་ལ་ལྟ་རྟོག་བྱེད་པ་དང་སེམས་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པའི་ལག་རྩལ་མཐོར་འདེགས་གཏོང་བར་ཕན་ཐོགས། སྨན་པས་སེམས་ངལ་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་པའི་ཐབས་ཤེས་བདེ་ཐང་ཅན་སྤྲོད་པ་དང་། རང་གིས་རང་ལ་ལྟ་རྟོག་བྱེད་པར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོར་ཤུགས་སྣོན་གཏོང་བའི་ཐོན་ཁུངས་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད། མ་འོངས་པའི་དམིགས་ཡུལ་གསར་པ་གཏན་འབེབས་བྱེད་པ་: ཁ་བྲལ་གྱི་བྱ་རིམ་གྱིས་འགོ་འཛུགས་གསར་པ་ཞིག་སྟོན་གྱི་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཚོགས་མི་ཚོར་མ་འོངས་པའི་དམིགས་ཡུལ་གསར་པ་གཏན་འབེབས་བྱེད་པ་དང་མི་ཚེའི་དུས་རིམ་གསར་པར་བློ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གཞོལ་བར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྨན་པས་ནང་མི་ཚོར་ཁོང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་རེ་རེར་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པར་རོགས་རམ་བྱེད་པ་དང་། མ་འོངས་པའི་འཆར་གཞི་བཟོ་བར་སྐུལ་མ་གཏོང་བ།
ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ནི་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མིར་ཁ་བྲལ་གྱི་བྱ་རིམ་བརྒྱུད་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པའི་ལག་ཆ་ནུས་ལྡན་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། སྨན་པས་སེམས་ཁམས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པ་དང་། བརྡ་སྤྲོད་དང་མཉམ་ལས་བྱེད་པའི་སྒྱུ་རྩལ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ། ཕྲུ་གུ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པ། རང་གིས་རང་ལ་ལྟ་རྟོག་བྱེད་པར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁོངས་མི་རྣམས་ཁ་བྲལ་གྱི་བྱ་རིམ་ཁྲོད་གོམས་འདྲིས་དང་ཡར་རྒྱས་ཡོང་བར་ཕན་ཐོགས། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ནི་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བཞིན་པའི་ཁྱབ་ཁོངས་ཤིག་ཡིན་པས་མ་འོངས་པར་ཡང་མུ་མཐུད་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་རྒྱུ་རེད། འདིར་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱི་མ་འོངས་པའི་སྐོར་གྱི་གསར་གཏོད་དང་། ཞིབ་འཇུག ལག་ལེན་གྱི་ས་ཁུལ་བཅས་ལ་འབྲེལ་བའི་གནད་དོན་འགའ་ཤས་ཡོད།
ལག་རྩལ་དང་ཐག་རིང་སྨན་བཅོས། ལག་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དང་བསྟུན་ནས་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཁྱབ་ཁོངས་ལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། ཐག་རིང་ནས་སྨན་བཅོས་བྱེད་པའི་ཐབས་ལམ་གྱིས་བརྙན་འཕྲིན་ཚོགས་འདུ་དང་། དྲ་ཐོག་གི་སྟེགས་བུ། བརྡ་འཕྲིན་གཏོང་བའི་མཉེན་ཆས་སོགས་ལག་རྩལ་གྱི་ལག་ཆ་བརྒྱུད་ནས་ཐག་རིང་ནས་སྨན་བཅོས་བྱེད་ཐུབ། འདིས་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་ཆེ་རུ་བཏང་ནས་མི་མང་པོ་ལ་ཁྱབ་ཐུབ་པ་བྱས་ཡོད། རིག་གནས་སྣ་མང་དང་རིག་གནས་སྣ་མང་གི་སྨན་བཅོས། འཛམ་གླིང་གཅིག་གྱུར་དང་མཉམ་དུ་སྤྱི་ཚོགས་བར་གྱི་འབྲེལ་བ་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་གི་ཡོད། འདིས་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ནང་རིག་གནས་སྣ་མང་དང་རིག་གནས་སྣ་མང་གི་སྨན་བཅོས་ཐབས་ལམ་དེ་གཙོ་བོར་བཏོན་ཡོད། མ་འོངས་པར་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་བྱེད་སྟངས་དེས་རིག་གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་གཞི་བཅོལ་ནས་རིག་གནས་སྣ་ཚོགས་ལ་འཚམ་པའི་སྨན་བཅོས་བྱེད་ཐབས་དང་ཐེ་གཏོགས་བྱེད་ཐབས་བཟོ་རྒྱུ་རེད། ཕན་ནུས་དང་མངོན་གསལ་ལ་གཞི་བཅོལ་བའི་ལག་ལེན། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་ཞིབ་འཇུག་གིས་སྨན་བཅོས་བྱ་རིམ་གྱི་ནུས་པ་དང་ཤུགས་རྐྱེན་ལ་ཤེས་རྟོགས་ཡག་པོ་བྱེད་ཐུབ། མ་འོངས་པར་ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་དེས་མངོན་གསལ་ལ་གཞི་བཅོལ་བའི་ལག་ལེན་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ་དང་། སྨན་བཅོས་ཀྱི་ནུས་པ་སྟོན་པའི་ཚན་རིག་གི་མངོན་གསལ་གྱིས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པའི་བར་འདུམ་སྤྲོད་རྒྱུ་རེད། རྨས་སྐྱོན་རྗེས་ཀྱི་གསོ་བཅོས་དང་བརྟན་ལྷིང་། རྨས་སྐྱོན་རྗེས་ཀྱི་གསོ་བཅོས་དང་བརྟན་ལྷིང་གི་གནད་དོན་དེ་ཡང་ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་ལ་གཙོ་གནད་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། མ་འོངས་པར་ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་དེས་རྨས་སྐྱོན་རྗེས་ཀྱི་སླར་གསོའི་རྣམ་པ་དང་ལྡོག་ཐུབ་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་གཙོ་བོར་བལྟ་རྒྱུ་དང་།
སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པ། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་གྱིས་ཁྱིམ་ཚང་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཐེབས་སྲིད། དེའི་ནང་དཔལ་འབྱོར་གྱི་དཀའ་ངལ་དང་། གནས་སྤོས་པ། ཁ་བྲལ་བ། མ་འོངས་པར་ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་དེས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པའི་ཐབས་ཤེས་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ་དང་། ཁྱིམ་ཚང་གིས་དཀའ་ངལ་དེ་དག་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་ཐབས་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པའི་ཐབས་ལམ་སྤྲོད་རྒྱུ་རེད། མ་འོངས་པར་ཡང་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་དེ་གསར་གཏོད་དང་། ཞིབ་འཇུག བེད་སྤྱོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་བཅས་དང་མཉམ་དུ་མུ་མཐུད་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུ་རེད། ལག་རྩལ་བེད་སྤྱོད་དང་། རིག་གནས་སྣ་མང་། ནུས་པ་དང་མངོན་གསལ་ལ་གཞི་བཅོལ་བའི་ལག་ལེན། རྨས་སྐྱོན་རྗེས་ཀྱི་སླར་གསོ་དང་བརྟན་ལྷིང་། འཕེལ་རྒྱས་འདི་དག་གིས་ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱི་ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་བ་དང་ཁྱིམ་ཚང་ལ་འཕྲོད་བསྟེན་ལྡན་པའི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་བར་ཕན་ཐོགས་ཡོད། ཁྱིམ་ཚང་གི་འཆམ་མཐུན་དང་བདེ་ཐང་གི་འབྲེལ་བ་ཆེད་དུ་ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་ཞབས་ཞུ་ EHEALTH མཁས་པ་ཚོའི་ལག་ནས་ཐོབ་རྒྱུར་བསམ་གཞིག་བྱོས། ཁྱིམ་ཚང་རེ་རེའི་དགོས་མཁོ་མི་འདྲ་བ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ནས་EHEALTHཡིས་འབྲེལ་འདྲིས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་དང་། འཁྲུག་རྩོད་སེལ་ཐབས། ཁྱེད་རང་གི་ནང་མི་དང་མཉམ་དུ་བདེ་སྐྱིད་དང་ཞི་བདེ་ལྡན་པའི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་ཆེད་ད་ལྟ་ནས་སྙན་ཞུ་འབུལ་ནས་ང་ཚོའི་ཆེད་མཁས་པའི་ལམ་སྟོན་འོག་ཁྱེད་རང་གི་ནང་མིའི་འབྲེལ་བ་སྲ་བརྟན་དུ་གཏོང་དགོས། ཁྱེད་ཀྱི་ཁྱིམ་ཚང་གི་དགོས་མཁོ་ལྟར་མི་སྒེར་གྱི་སྨན་བཅོས་འཆར་གཞི་དང་མཉམ་དུ་EHEALTHའདིར་ཡོད།
ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཁྲོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་དང་གཞན་ཕན་གྱི་བསམ་བློ། བདེ་ཐང་གི་འབྲེལ་བ་འཛུགས་སྐྲུན།
ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཁྲོད་ཀྱི་འགན་འཁྲི་དང་སྒུལ་ཤུགས། མི་སྒེར་རེ་རེའི་ཕན་འདེབས།
ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་དང་མཉམ་དུ་འགལ་ཟླ་དོ་དམ་བྱེད་པ། བདེ་ཐང་གི་གོམས་འདྲིས་ཐབས་ཤེས།
ཁྱིམ་ཚང་འབྲེལ་བའི་ནང་མཚམས་ཐིག་གཏན་འབེབས་བྱེད་པ་: ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱི་འགན་འཁྲི།
ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ལ་བརྟེན་ནས་བྱིས་པ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པའི་ནུས་པ་མཐོར་འདེགས་གཏོང་བ།
ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་དང་ཁྱིམ་ཚང་གི་གཏུམ་སྤྱོད། བདེ་འཇགས་ཁོར་ཡུག་བསྐྲུན་པ།
ཁྱིམ་ཚང་ནང་དུ་གྱོང་གུད་དང་སེམས་སྡུག་གི་བྱ་རིམ། ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་ནུས་པ།
ཁྱིམ་ཚང་གི་སྨན་བཅོས་དང་ཁ་བྲལ། ཁྱིམ་ཚང་གི་མི་རྣམས་བདེ་ཐང་ཡོང་བའི་ཐབས་ལམ།
ཁྱིམ་ཚང་སྨན་བཅོས་ཀྱི་མ་འོངས་པ། གསར་གཏོད་དང་། ཞིབ་འཇུག བེད་སྤྱོད་ཀྱི་ཁྱབ་ཁོངས།